Komisja Europejska zaproponowała w środę wspólną strategię postępowania państw UE w sprawie energii - m.in. w kontaktach z dostawcami ropy naftowej i gazu. KE chce uruchomić platformę wymiany informacji o umowach między rządami krajów UE i partnerami z zewnątrz.

Według komisarza taka propozycja KE oznacza "materializację starego hasła - bezpieczeństwo energetyczne i solidarność energetyczna" Europy. "Stało się to 7 września - dzień po technicznym otwarciu Gazociągu Północnego" - podkreślił.

Lewandowski podkreślił, że obecnie jest czas dla działań polskiej prezydencji, ponieważ już 12 września odbędzie się pierwsze spotkanie ministrów, na którym powinno się dyskutować ten problem. W jego ocenie propozycja Komisji powinna wejść w życie od początku 2012 r. "Nie sądzę, żeby Parlament Europejski wnosił sprzeciw" - zaznaczył.

Ogłoszona w środę propozycja Komisji Europejskiej łagodzi progi przychodzenia z pomocą krajom, które znalazły się w potrzebie - "które zostały narażone na szantaż energetyczny" - mówił Lewandowski. "Wraz z tym nastąpi wzrost rezerw ropy i gazu w UE" - dodał.

Według analiz KE, 60 proc. unijnego zapotrzebowania na gaz i 80 proc. na ropę naftową pochodzi z zewnątrz UE. To uzależnienie od zewnętrznych źródeł będzie rosło, a nie malało, pomimo zaangażowania w odnawialne źródła energii" - zaznaczył.

Komisarz podkreślił, że oprócz zapisów unijnego prawa, dla budowy bezpieczeństwa energetycznego i solidarności energetycznej potrzebne są przesłanki techniczne solidarności energetycznej. Chodzi o ponadgraniczne połączenia przesyłowe i takie, które mniej uzależniają Unię Europejską od największych dostawców ropy i gazu.

Lewandowski podał, że na korzyść Polski zmienią się zasady finansowania unijnych inwestycji związanych z budową połączeń transgranicznych między krajami UE i zewnętrznymi. Dla Polski kwota na unijne interkonektory ze Wschodem zmieni się dziesięciokrotnie - dodał.

Zgodnie ze środową propozycją KE, kraje UE będą musiały informować o swoich umowach energetycznych (podpisanych i negocjowanych), a także konsultować z UE niektóre negocjowane umowy na dostawy energii. Wymiana informacji będzie dotyczyć wszystkich rodzajów energii, także elektrycznej. Proponowany mechanizm ma wzmocnić pozycję negocjacyjną krajów członkowskich względem krajów trzecich.