- Orlen nie prowadzi żadnych rozmów w sprawie kupowania azerskiej ropy. Nic nie wiadomo mi także, aby takie rozmowy prowadził także Lotos - mówi nam ekspert rynkowy.

Znany od lat temat wypłynął, gdy Ukraina wyraziła nadzieję, że jeszcze w tym roku zacznie tłoczyć do Polski ropę naftową z Azerbejdżanu. Zakomunikował to we wtorek Ołeksandr Łazorko, szef Ukrtransnafty, państwowego operatora systemów przesyłu ropy naftowej.

Kijów chce do tego wykorzystać ropociąg Odessa-Brody, jednak w związku z tym, że nie ma on bezpośredniego połączenia z Polską, azerska ropa popłynie najpierw na Białoruś. Dopiero stamtąd, z rafinerii w Mozyrzu, zostanie przesłana białoruską nitką ropociągu "Przyjaźń" do Płocka.

- Rozmawiamy obecnie z (białoruską) HomelTransNieft i PERN Przyjaźń o organizacji trasy dostaw ropy naftowej do Płocka, a jeśli zajdzie konieczność, także do Gdańska - powiedział szef Ukrtransnafty w kuluarach odbywającego się w Kijowie Międzynarodowego Szczytu Naftowego.

Tłumaczył on, że przesyłanie azerskiej ropy magistralą Odessa-Brody przez Białoruś do Polski stanie się możliwe w związku z planami Rosjan, którzy zapowiadają, że w listopadzie oddadzą do użytku pierwszą nitkę rurociągu naftowego BTS-2, czyli drugiej części Bałtyckiego Systemu Rurociągowego (BTS). W związku z tym Rosja najprawdopodobniej zrezygnuje z eksportu swojej ropy przez gdański Naftoport.

Polskie rafinerie od początku były sceptyczne wobec pomysłu uruchomienia dostaw ropy z Azerbejdżanu. Ich zdaniem azerska ropa ma małe szanse być konkurencyjna cenowo wobec surowca rosyjskiego, a dodatkowo różni się od niej znacząco, co wiąże się z koniecznością przeprogramowania instalacji przerobowych.

- Bardziej realne wydaje się uruchomienie dostaw azerskiej ropy do rafinerii czeskich, w których Orlen ma swoje udziały. Tutaj pozostają jednak do rozwiązania kwestie techniczne związane z gotowością południowej nitki Przyjaźni na przyjęcie słodkiej ropy azerskiej. Trzeba też oczywiście policzyć koszty takiej drogi transportu - pamiętajmy, że ropa płynęłaby wówczas przez trzy kraje, a tym samym trzech operatorów rurociągów musiałoby się porozumieć co do warunków przesyłu - mówi ekspert.

Podczas dzisiejszego posiedzenia Rady Bezpieczeństwa Narodowego oceniony zostanie projekt rurociągu Odessa-Brody-Płock. Projekt przedłużenia istniejącego ropociągu Odessa-Brody do Płocka, a następnie przesył ropy do Gdańska, skąd mogłyby się odbywać dostawy dla Europy, jest częścią większego projektu: euroazjatyckiego korytarza transportu ropy, który ma połączyć Europę z zasobami regionu Morza Kaspijskiego. Jego realizacją zajmuje się powołana w 2004 roku spółka Sarmatia, której udziałowcami są spółki z Polski, Azerbejdżanu, Ukrainy, Gruzji i Litwy. PERN Przyjaźń i Ukrtransnafta oraz State Oil Company of Azerbejdżan (SOCAR) i Georgian Oil and Gas Corporation Ltd posiadają po 24,75 proc. akcji Sarmatii, a AB Klaipedos Nafta - 1 proc. akcji.